Thứ Bảy, ngày 21 tháng 11 năm 2026

Chụp ảnh bằng điện thoại: vài nguyên tắc ánh sáng cho bức hình đời thường

Ngô Thanh Hà · 20/11/2026 06:24 · cập nhật 20/11/2026 06:32 · đọc 3 phút
Chụp ảnh bằng điện thoại: vài nguyên tắc ánh sáng cho bức hình đời thường

Chụp ảnh đẹp bằng điện thoại không cần máy đắt tiền: chỉ cần hiểu ánh sáng — giờ vàng, ánh sáng dịu, cách xử lý ngược sáng — là ảnh đời thường đã khác hẳn.

Hầu hết những bức ảnh đời thường đẹp nhất ngày nay đều được chụp bằng điện thoại. Cùng một khung cảnh, chụp lúc ánh sáng đẹp và lúc ánh sáng xấu có thể cho ra hai bức ảnh khác nhau hoàn toàn, dù người chụp và chiếc điện thoại vẫn là một.

Tin vui là ánh sáng không phải thứ gì xa xỉ hay khó nắm bắt. Bài viết này chia sẻ vài nguyên tắc đơn giản về ánh sáng, đủ để những bức hình đời thường chụp bằng điện thoại trở nên có hồn hơn.

Ánh sáng là thứ quyết định đầu tiên

Trước khi bấm máy, hãy dành vài giây nhìn ánh sáng, thay vì chỉ nhìn chủ thể. Ánh sáng đang đến từ hướng nào? Mạnh hay dịu? Màu sắc của nó ấm hay lạnh? Những câu hỏi này nghe có vẻ cầu kỳ, nhưng thực ra chỉ cần tập thành thói quen, mắt sẽ quen dần và tự động nhận ra ánh sáng đẹp.

Nguyên tắc chung là ánh sáng dịu luôn dễ chụp hơn ánh sáng gắt. Ánh sáng gắt, ngược lại, tạo ra bóng đậm và vùng sáng chói, khiến bức ảnh mất cân bằng. Vì vậy, nếu có thể chọn, hãy ưu tiên những nơi có ánh sáng được làm dịu tự nhiên: dưới bóng cây, gần cửa sổ lớn, trong hiên nhà hay dưới mái che.

Ánh sáng qua cửa sổ là một trong những nguồn sáng đẹp nhất cho ảnh đời thường. Đây là lý do mà nhiều bức chân dung chụp trong nhà đẹp nhất lại là những bức chụp cạnh cửa sổ vào ban ngày.

Giờ vàng và những khung giờ nên tránh

Trong nhiếp ảnh có một khái niệm quen thuộc gọi là giờ vàng: khoảng thời gian ngắn sau khi mặt trời mọc và trước khi mặt trời lặn. Nếu muốn chụp ảnh ngoài trời, đây là khung giờ đáng để chờ đợi.

Ngược lại, khoảng giữa trưa, khi mặt trời đứng cao nhất, thường là thời điểm khó chụp nhất. Chất lượng ảnh sẽ cải thiện ngay lập tức.

Buổi sáng sớm và chiều muộn cũng là thời điểm tốt cho ảnh đường phố và ảnh phong cảnh. Chỉ cần ra ngoài sớm hơn hoặc muộn hơn một chút, bức ảnh đã có thể khác hẳn.

Ngược sáng: né hay tận dụng

Ngược sáng là khi nguồn sáng nằm phía sau chủ thể, chiếu thẳng vào ống kính. Nhưng ngược sáng cũng là một trong những cách tạo ảnh đẹp nhất, nếu biết tận dụng.

Nhận tin mới nhất

Đăng ký để không bỏ lỡ tin nổi bật mỗi ngày.

Khi chụp ngược sáng, hãy chạm vào màn hình để lấy nét và đo sáng vào chủ thể, thay vì để điện thoại tự đo sáng theo vùng sáng nhất. Hầu hết điện thoại hiện nay đều cho phép khóa điểm đo sáng bằng cách chạm và giữ, và điều này giúp khuôn mặt chủ thể sáng lên dù phía sau vẫn rực nắng.

Một cách khác là chấp nhận bóng đen và biến nó thành hiệu ứng. Trong trường hợp này, chính sự tối của chủ thể lại là điểm nhấn, và người xem sẽ tập trung vào đường nét, dáng điệu thay vì chi tiết.

Vài thói quen nhỏ mà hiệu quả lớn

Ngoài ánh sáng, có vài thói quen nhỏ giúp ảnh điện thoại đẹp hơn rõ rệt. Thứ nhất, lau ống kính trước khi chụp. Nghe thì đơn giản đến mức thừa thãi, nhưng ống kính điện thoại thường xuyên bị bám vân tay và bụi bẩn, và một lớp mờ mỏng cũng đủ làm ảnh mất độ nét và bị lóa sáng.

Thứ hai, đừng lạm dụng zoom số. Nếu có thể, hãy bước lại gần chủ thể thay vì zoom. Ảnh sẽ nét hơn, và góc chụp cũng tự nhiên hơn.

Thứ ba, chụp nhiều tấm và chọn tấm đẹp nhất. Chụp ảnh bằng điện thoại không tốn phim, nên đừng ngại bấm máy nhiều lần, thử nhiều góc khác nhau. Một bức ảnh đẹp thường là kết quả của nhiều lần thử, chứ không phải một lần bấm máy duy nhất.

Cuối cùng, hãy học cách chờ đợi. Nhiếp ảnh đời thường, suy cho cùng, là nghệ thuật của sự kiên nhẫn. Và khi ánh sáng đã đẹp, mọi thứ còn lại sẽ trở nên dễ dàng hơn rất nhiều.

Ngô Thanh Hà
Phóng viên

Phóng viên chuyên ghi chép hiện trường, yêu thích kể chuyện bằng hình ảnh và dữ liệu thực tế.